Zmiany podatkowe i okołopodatkowe w 2026 r. – co powinny wiedzieć osoby fizyczne?
- Jerzy Bucki
- 4 dni temu
- 3 minut(y) czytania
Rok 2026 nie przynosi „jednej wielkiej rewolucji”, ale składa się z wielu konkretnych zmian i limitów, które realnie wpływają na domowy budżet – zarówno pracowników, jak i przedsiębiorców rozliczających PIT. Poniżej znajdziesz najważniejsze obszary, na które warto zwrócić uwagę na początku roku (i przy planowaniu oszczędzania).
1) Skala PIT: stawki i progi – co jest „bazą” do rozliczeń w 2026 r.
Dla większości podatników kluczowa jest skala podatkowa. Zgodnie z informacją MF (podatki.gov.pl) obowiązują stawki:
12% do 120 000 zł podstawy opodatkowania (z kwotą zmniejszającą podatek 3 600 zł),
32% od nadwyżki ponad 120 000 zł. (Podatki)
W praktyce oznacza to, że planując przychody (np. premie, dodatkowe umowy, sprzedaż aktywów), warto pilnować, czy nie zbliżasz się do progu – bo wejście w drugi próg może istotnie zmienić efektywne obciążenie podatkiem.
2) Limity w ryczałcie: ważne dla samozatrudnionych i wynajmujących
Jeśli rozliczasz się ryczałtem (np. najem prywatny), zwróć uwagę na limit, który umożliwia kwartalne rozliczanie ryczałtu. Dla 2026 r. MF wskazuje:
200 000 euro = 851 720 zł (limit przychodów za 2025 r. pozwalający rozliczać ryczałt kwartalnie w 2026 r.). (Podatki)
Dodatkowo MF przypomina m.in. o stawkach ryczałtu dla najmu prywatnego:
8,5% do 100 000 zł przychodu i 12,5% od nadwyżki. (Podatki)
3) Składki ZUS i parametry na 2026 r. – liczby, które zmieniają realny koszt działalności
Nawet jeśli temat „podatki” kojarzy się głównie z PIT, w praktyce duża część obciążeń to składki.
ZUS podał parametry na 2026 r., m.in.:
Dla budżetu domowego ma to znaczenie zwłaszcza wtedy, gdy prowadzisz działalność lub rozważasz przejście na B2B – bo te parametry przekładają się na minimalne miesięczne obciążenia.
4) „Mały ZUS plus” – nowe zasady liczenia od 2026 r.
Jeśli korzystasz (lub planujesz skorzystać) z ulgi „Mały ZUS plus”, od 1 stycznia 2026 r. wchodzą nowe zasady liczenia okresów ulgi. ZUS wyjaśnia, że można płacić mniejsze składki przez 36 miesięcy w każdym okresie 60 miesięcy prowadzenia działalności, a sposób liczenia miesięcy ma znaczenie (nawet 1 dzień w miesiącu może „liczyć” miesiąc jako wykorzystany). (zus.pl)
To detal, który w praktyce może decydować o tym, czy ulga „starczy” na dłużej – i czy nie stracisz prawa do niej przez spóźnione zgłoszenia.
5) KSeF – zmiana terminu obowiązkowych e-faktur (ważne także dla jednoosobowych firm)
Jeżeli prowadzisz działalność, ważny jest termin wdrożenia obowiązkowego KSeF. Ministerstwo Finansów wskazuje etapowe wejście w życie:
od 1 lutego 2026 r. – dla przedsiębiorców z dużą sprzedażą (powyżej wskazanego progu),
od 1 kwietnia 2026 r. – dla pozostałych przedsiębiorców. (Gov.pl)
Nawet jeśli jesteś „po prostu konsumentem”, KSeF może pośrednio wpłynąć na procesy zakupowe, fakturowanie usług i obsługę zwrotów czy reklamacji – dlatego warto, by mikrofirmy przygotowały się organizacyjnie wcześniej.
6) Limity IKE i IKZE w 2026 r. – najprostszy sposób, by „zrobić porządek” w podatkach
Dla wielu osób największą, najbardziej „namacalną” dźwignią podatkową jest planowanie oszczędzania emerytalnego.
IKZE: limit wpłat w 2026 r.
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej podaje limity:
Co istotne, wpłaty na IKZE można odliczyć w rocznym PIT, jeśli spełniasz warunki ulgi (podatki.gov.pl). (Podatki)
IKE: limit wpłat w 2026 r.
ZUS w materiałach informacyjnych wskazuje limit:
IKE w 2026 r.: 28 260 zł. (zus.pl)
W praktyce IKE i IKZE można traktować jako „podatkową kotwicę”: regularna wpłata do limitu porządkuje plan finansowy i ogranicza ryzyko nerwowych decyzji na koniec roku.
7) Co warto zrobić na początku 2026 r. (checklista)
Sprawdź swoją formę rozliczeń PIT (skala / liniówka / ryczałt) i limity, które Cię dotyczą. (Podatki)
Jeśli prowadzisz firmę: zaplanuj składki i prawo do ulg (w tym „Mały ZUS plus” – nowe zasady liczenia). (zus.pl)
Rozważ wpłatę na IKZE (korzyść „tu i teraz” w PIT) oraz zaplanuj strategię IKE/IKZE pod długoterminowe cele. (Gov.pl)
Jeśli wystawiasz faktury: sprawdź harmonogram KSeF i przygotuj procesy (system, księgowość, obieg dokumentów). (Gov.pl)
Źródła (oficjalne)
Ministerstwo Finansów – podatki.gov.pl: stawki i limity PIT (Podatki)
Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej: limit IKZE na 2026 r. (Gov.pl)
ZUS: parametry składek społecznych na 2026 r. (zus.pl)
ZUS: limity IKE/OIPE oraz informacje edukacyjne (zus.pl)
Ministerstwo Finansów: terminy obowiązkowego KSeF (Gov.pl)
Komentarze